Македонски весник Илинден – Makedonski vesnik Ilinden
Уште една јавна расправа свикана од Општинскиот совет на Булќиза, овој пат во селото Лешничани од административната единица Острен областа Голо Брдо, беше проследена со силно противење од жителите на областа на планот за распределба на шумски и пасишта преку лицитација.
На состанокот присуствуваа жители од неколку села на Острени, кои отворено го изразија своето отфрлање на каква било форма на распределба на земјиште. Според нив, процесот не е поврзан со развој на земјоделството или сточарството, како што е јавно наведено, туку со цел овие површини да се искористат за изградба на фотоволтаични панели.
Жителите нагласија дека предметните земјишта со децении се користат како заеднички пасишта и редовно се делат меѓу семејствата и селата, без конфликти. Според нив, оваа форма на организација, заснована на обичајна традиција, функционира со векови и немало потреба од такви интервенции.
Тие, исто така, се спротивставија на аргументот на општината за економски развој, наведувајќи дека ако некому му се потребни инвестиции во земјоделството или сточарството, може да ги реализира на свој имот без да мора да продава големи површини земјиште. Ова е затоа што заедничките земјишта слободно се користат за сточарство. За многу од нив, јавните расправи се користат само како формалност за легитимирање на претходно донесени одлуки или планови.
Загриженоста што ја изразија жителите што учествуваа беше дека, доколку земјиштето се користи за соларни панели, ќе биде оградено и ќе стане неупотребливо за заедницата, директно влијаејќи врз егзистенцијата на жителите кои главно се потпираат на земјоделство, сточарство и сезонска работа.
Исто така, на расправата одржана во Острени, како и во Ѓорица, беше присутен само еден советник од Општинскиот совет, оној од опозицијата, Веап Халили, што е институционален недостаток на овие состаноци со заедницата.
Општинскиот совет, како највисок орган за донесување одлуки на локално ниво, има суштинска улога во разгледувањето, одобрувањето и надгледувањето на прашањата поврзани со управувањето со јавните средства, вклучително и доделувањето на шумски и пасишта за користење. Во овој контекст, присуството и ангажирањето на неговите членови на јавните расправи е од суштинско значење за да се гарантира транспарентност, застапување на интересите на граѓаните и законитоста на процесот. Општинскиот совет Булкиза се состои од вкупно 21 член.
Жителите, исто така, изразија дека областа Голо Брдо останува меѓу најдискриминираните за инвестиции, додека ги сметаат таквите интервенции за обиди за одземање земјиште, без да донесат придобивки за заедницата.
Постоеше и скептицизам во врска со придобивките што општината тврди дека ги добива од закупите на овие области. Некои жители го наведоа како пример изградбата на хидроелектрани во областа, каде што според нив водните ресурси биле експлоатирани без да донесат придобивки за заедницата, но оставајќи негативни последици како што се недостаток на вода и уништување на природата.
Како заклучок, присутните жители го опишаа процесот како несериозен, критикувајќи го недостатокот на конкретни информации и транспарентност, додека предупредуваат дека ќе се спротивстават на секој обид за давање на земјиштето на трети страни што директно влијае на нивниот живот и иднина.
Случувањата во Острени доаѓаат само еден ден по слични тензии во Ѓорица, што укажува на отворен судир меѓу жителите и општина Булќиза околу користењето на заедничките земјишта. Во обете области, заедниците изразуваат исти загрижености: недостаток на транспарентност, страв дека големи површини ќе се користат за фотоволтаични проекти и ризик од губење на пасиштата што ја одржуваат домашната економија.